محمد على حاجيلو

42

ريشه هاى تاريخى تشيع در ايران ( فارسى )

على عليه السّلام معنا كرده است . « 1 » درباره زمان پيدايش اين اصطلاح نيز بين مورخين و نويسندگان اختلاف‌نظر وجود دارد . به نظر مىرسد اكثر مورخين شيعه به قدمت اين كلمه و كاربرد آن در زمان حضرت رسول صلّى اللّه عليه و إله اعتقاد دارند ، چنان‌كه كاشف الغطاء مىنويسد : از اخبار و تواريخ بر مىآيد كه در زمان پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله عدهء قابل توجهى از صحابه ، جزء خواص حضرت على عليه السّلام و ملازم او بودند و او را پيشواى خود به‌عنوان مبلّغ پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و مفسّر تعليمات و احكام مىدانستند و از همان زمان به نام شيعه شناخته شدند . « 2 » شيخ محمد حسين مظفر مىنويسد : اين نام با خود اسلام و از روز نخست آمده است ، روزى كه نهال اسلام كاشته مىشد . « 3 » اگرچه علامه طباطبائى رحمه اللّه معتقد است كه تشيع به هنگام وفات حضرت رسول اكرم صلّى اللّه عليه و إله و در اعتراض به ماجراى سقيفه شكل گرفته است ، « 4 » اما كاربرد اين اصطلاح از زمان خود حضرت رسول صلّى اللّه عليه و إله رواج داشته است ، اگرچه در آغاز ، مفهوم كلامى و عقيدتى نداشته است و تنها به ياران صميمى و نزديك حضرت على عليه السّلام

--> ( 1 ) . عبد الرحمن بن خلدون ، مقدمه ابن خلدون ، ترجمه محمد پروين گنابادى ، تهران 1359 ، بنگاه ترجمه و نشر كتاب ، ج اول ، ص 376 . ( 2 ) . كاشف الغطاء ، اصل شيعه و اصولها ، ترجمه عليرضا خسروانى ، بىجا ، شركت سهامى چاپ ، بى تا ، ص 47 . ( 3 ) . محمد حسين مظفر ، تاريخ الشيعه ، بيروت ، دار الزهراء 1408 ه ، ص 18 . ( 4 ) . محمد حسين طباطبائى ، شيعه ( مجموعه مذاكرات با هانرى كوربن ) ، قم ، انتشارات رسالت ، بىتا ، ص 21 .